Ngọc Bảo
(1925-2006)
Tài tử Ngọc Bảo tên khai sinh là Bùi Ngọc Bảo, quê ở Hà Tây, nhưng sinh tại Hà Nội năm 1925, là một ca sĩ người Việt Nam dòng nhạc tiền chiến, nổi tiếng từ thập niên 1940.
Danh hiệu "Tài tử" được gắn liền với tên ông do vào năm 1951, ông là người Việt Nam đầu tiên được hãng đĩa Pathé-Marconi mời sang Pháp thu 20 bài hát cùng dàn nhạc Guy Théven.
Ông chịu ảnh hưởng từ mẹ là bà Nguyễn Thị Quy - người hát ả đào lừng danh miền Bắc Việt Nam, từ đó nghệ thuật dân tộc thấm vào ông. Tuy không qua trường lớp đào tạo nào về âm nhạc, nhưng ông đã xuất hiện trên sân khấu từ khi còn rất trẻ. Mới 6 tuổi, ông đã hát được ca trù và chèo. Năm 10 tuổi, ông ra Hà Nội theo học ở trường Madelon trên phố Hàng Đẫy. Vì quá mê tài tử Tino Rossi nên ông thường trốn học đi bộ tới phòng trà Thiên Phúc ở phố Hàng Gai để nghe tiếng hát của Tino. Chính giọng của Tino Rossi là động lực thúc đẩy ông bước vào con đường ca hát. Năm 1947, người ta bắt đầu biết đến ông qua màn biểu diễn bài "Em đến thăm anh một chiều mưa" của Tô Vũ tại chính phòng trà Thiên Phúc.
Giọng hát của ông gây ấn tượng với người nghe qua những ca khúc trữ tình, lãng mạn của các tác giả Văn Cao, Đặng Thế Phong, Đoàn Chuẩn - Từ Linh, Dzoãn Mẫn, Tô Vũ,... Ông rất thường hát "Đêm đông" (Nguyễn Văn Thương), "Giọt mưa thu" (Đặng Thế Phong, lời Bùi Công Kỳ) và "Biệt ly" (Dzoãn Mẫn). Giọng hát Ngọc Bảo hết sức ăn khách, việc lo liệu tài chính ông phó thác cho vợ để chỉ chuyên tâm đi hát, diễn cho cả Hoàng đế Bảo Đại nghe.
Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, Ngọc Bảo tham gia Đoàn Kịch Sao Vàng của nhạc sĩ Đỗ Nhuận, đi biểu diễn trên các nẻo đường kháng chiến. Do một yêu cầu riêng, Ngọc Bảo trở về Hà Nội vào thập kỷ 50 của thế kỷ trước. Bằng giọng hát bẩm sinh trời cho và sự đam mê âm nhạc cùng vốn sống và vốn văn hóa, Ngọc Bảo đã chiếm được cảm tình của người Thủ đô yêu ca hát qua việc thể hiện những bài hát trữ tình của Văn Cao, Đoàn Chuẩn, Nguyễn Đình Phúc, Đặng Thế Phong.
Khi hòa bình lập lại ở miền Bắc, Ngọc Bảo vẫn say sưa trình diễn nhiều ca khúc mới của Văn Ký, Huy Du, Đỗ Nhuận... và cả những bài hát nước ngoài lúc ấy đang thịnh hành ở Hà Nội như Con ếch xanh, Paloma, Trở về Soriento...
Từ thời mở cửa, đổi mới, với việc phục hồi trở lại dòng ca khúc lãng mạn, Ngọc Bảo đã hồi xuân trên các sàn diễn suốt hai thập kỷ sôi động vừa qua. Ông đã hát đến phút cuối cùng với con tim chan chứa tình đời.
Ông mất vào mùa hè năm 2006.