Tác giả: ThS, Thiếu tá Trần Quốc Bình
Tóm tắt
Sáng kiến âm nhạc “Thanh Sắc Hòa Bình” được xây dựng từ mong muốn kết nối giá trị lịch sử, truyền thống với nhận thức và trách nhiệm của thanh niên trong đời sống hiện nay. Gồm hai ca khúc “Dành lại Hòa bình” và “Thanh niên ca”, sáng kiến xây dựng thông điệp theo tiến trình: hy sinh – hòa bình – biết ơn – trách nhiệm – hành động – tương lai. Hai tác phẩm có sự thống nhất về tư tưởng nhưng khác biệt về ngôn ngữ âm nhạc. Nếu “Dành lại Hòa bình” sử dụng chất trữ tình Việt Nam kết hợp màu sắc cinematic và smooth jazz để khơi gợi ký ức, sự hy sinh và lòng biết ơn, thì “Thanh niên ca” khai thác funk-rock, brass và phong cách anthem nhằm thể hiện tinh thần đoàn kết, khát vọng cống hiến và sức trẻ. Đặc biệt, Trumpet và bộ kèn Brass được sử dụng với những chức năng nghệ thuật khác nhau, góp phần tạo nên sự liên kết giữa hai ca khúc. Từ góc nhìn của người trực tiếp xây dựng sáng kiến, bài viết phân tích ý tưởng chủ đạo, giải pháp sáng tạo, điểm mới và khả năng ứng dụng của chùm tác phẩm trong biểu diễn nghệ thuật, giáo dục truyền thống, đào tạo âm nhạc và truyền thông số.
Từ khóa: Thanh Sắc Hòa Bình; sáng tác âm nhạc; hòa bình; thanh niên; Trumpet; Brass.
1. Đặt vấn đề
Hòa bình là giá trị được xây dựng và bảo vệ bằng sự hy sinh, cống hiến của nhiều thế hệ. Đối với dân tộc Việt Nam, hòa bình không chỉ là điều kiện để phát triển đất nước mà còn gắn với ký ức lịch sử, lòng biết ơn và trách nhiệm tiếp nối của mỗi công dân. Trong đó, thanh niên là lực lượng quan trọng trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và phát huy những giá trị tốt đẹp của dân tộc.
Tuy nhiên, với thế hệ trẻ sinh ra và trưởng thành trong điều kiện đất nước hòa bình, những mất mát của chiến tranh và giá trị của cuộc sống hôm nay phần lớn được tiếp nhận thông qua giáo dục lịch sử, ký ức gia đình, truyền thông và các hoạt động văn hóa, nghệ thuật. Vì vậy, việc chuyển tải thông điệp về hòa bình cần có những hình thức biểu đạt phù hợp, giúp người nghe không chỉ nhận thức về quá khứ mà còn liên hệ với trách nhiệm của bản thân trong hiện tại.
Âm nhạc có ưu thế trong việc kết nối tư tưởng với cảm xúc. Thông qua giai điệu, tiết tấu, hòa âm, ca từ, âm sắc nhạc cụ và hình thức trình diễn, một thông điệp xã hội có thể được chuyển tải bằng trải nghiệm thẩm mỹ, tạo điều kiện để người nghe suy ngẫm và hình thành sự đồng cảm. Trong bối cảnh đời sống âm nhạc ngày càng đa dạng, việc kết hợp chất liệu truyền thống với ngôn ngữ âm nhạc đương đại cũng mở ra khả năng tiếp cận những nhóm công chúng khác nhau.
Từ thực tiễn hoạt động biểu diễn, giảng dạy chuyên ngành Trumpet và quá trình nghiên cứu, sáng tạo âm nhạc, tôi xây dựng sáng kiến “Thanh Sắc Hòa Bình”, gồm hai ca khúc “Dành lại Hòa bình” và “Thanh niên ca”. Sáng kiến xuất phát từ một vấn đề xuyên suốt: làm thế nào để lòng biết ơn đối với những người đã hy sinh vì hòa bình được tiếp nối thành ý thức trách nhiệm, tinh thần đoàn kết và hành động tích cực của thanh niên hôm nay?
Để giải quyết vấn đề đó, tôi lựa chọn xây dựng hai tác phẩm có sự thống nhất về chủ đề nhưng khác biệt về sắc thái nghệ thuật. “Dành lại Hòa bình” hướng người nghe về ký ức, sự hy sinh và lòng biết ơn; “Thanh niên ca” chuyển trọng tâm sang tuổi trẻ, trách nhiệm và khát vọng tương lai. Sự kết hợp này tạo nên một mạch nội dung từ tri ân đến hành động, đồng thời mở rộng khả năng sử dụng sáng kiến trong các chương trình biểu diễn, giáo dục truyền thống và hoạt động thanh niên.
Bài viết tập trung làm rõ quá trình hình thành ý tưởng, cấu trúc tư tưởng, giải pháp nghệ thuật và khả năng ứng dụng của sáng kiến từ góc nhìn của chính tác giả, xem các giá trị giáo dục và khả năng lan tỏa là những tiềm năng cần tiếp tục kiểm chứng trong thực tiễn.
2. Ý tưởng chủ đạo và cấu trúc tư tưởng của sáng kiến
2.1. Từ ký ức về sự hy sinh đến trách nhiệm của thanh niên
Ý tưởng hình thành “Thanh Sắc Hòa Bình” bắt nguồn từ nhận thức rằng hòa bình cần được nhìn nhận không chỉ như thành quả lịch sử mà còn là giá trị cần được trân trọng, gìn giữ và phát huy. Để thế hệ trẻ hiểu sâu sắc hơn giá trị ấy, việc nhắc lại sự hy sinh của các thế hệ đi trước cần được gắn với câu hỏi về trách nhiệm của người đang sống.
Theo định hướng của tôi, một tác phẩm âm nhạc về hòa bình không nên chỉ dừng ở cảm xúc tưởng niệm, cũng không nên chỉ đưa ra lời kêu gọi hành động. Nếu thiếu chiều sâu ký ức, thông điệp dễ trở nên chung chung; nếu chỉ tập trung vào mất mát, tác phẩm có thể chưa tạo được sự chuyển tiếp rõ ràng sang hiện tại. Vì vậy, sáng kiến được tổ chức thành hai ca khúc có quan hệ bổ sung.
“Dành lại Hòa bình” tạo nền tảng nhận thức và cảm xúc thông qua việc gợi nhắc sự hy sinh, giá trị của hòa bình và lòng biết ơn. Trên nền tảng đó, “Thanh niên ca” hướng đến thế hệ trẻ như chủ thể tiếp nhận và tiếp nối những giá trị được trao lại. Trách nhiệm không được trình bày như một khái niệm trừu tượng mà gắn với tinh thần đoàn kết, ý thức cống hiến và khát vọng xây dựng tương lai.
Cách tổ chức hai tác phẩm giúp chủ đề hòa bình có sự vận động về nội dung. Người nghe được dẫn dắt từ suy ngẫm về quá khứ đến nhận thức về hiện tại, từ cảm xúc tri ân đến ý thức về vai trò của bản thân. Đây là định hướng tư tưởng quan trọng nhất trong quá trình xây dựng sáng kiến.
2.2. Trục tư tưởng xuyên suốt
Trục tư tưởng của “Thanh Sắc Hòa Bình” được xác định bằng sáu yếu tố: HY SINH – HÒA BÌNH – BIẾT ƠN – TRÁCH NHIỆM – HÀNH ĐỘNG – TƯƠNG LAI.
Các yếu tố này tạo thành mạch liên kết nội dung của chùm ca khúc. Sự hy sinh của các thế hệ đi trước là cơ sở để nhận thức giá trị của hòa bình. Từ nhận thức ấy hình thành lòng biết ơn; lòng biết ơn cần được chuyển hóa thành trách nhiệm; trách nhiệm được thể hiện bằng hành động; và những hành động có trách nhiệm góp phần xây dựng tương lai.
Trong mạch nội dung đó, “Dành lại Hòa bình” tập trung thể hiện những lớp ý nghĩa đầu tiên, còn “Thanh niên ca” đảm nhiệm sự tiếp nối hướng về hiện tại và tương lai. Hai tác phẩm vì vậy không chỉ được đặt cạnh nhau theo chủ đề mà còn có quan hệ về tiến trình tư tưởng.
Tên gọi “Thanh Sắc Hòa Bình” khái quát ý tưởng nghệ thuật này. “Thanh” gợi đến thanh niên, sức trẻ và sự tiếp nối; “sắc” nhấn mạnh màu sắc, âm sắc và sự đa dạng của ngôn ngữ âm nhạc; “hòa bình” là giá trị trung tâm liên kết toàn bộ sáng kiến. Tên gọi vừa thể hiện nội dung tư tưởng, vừa gợi mở cách tổ chức hai sắc thái âm nhạc khác nhau trong cùng một chỉnh thể.
2.3. Cơ sở thực tiễn và định hướng sáng tác
Sáng kiến được đặt trong bối cảnh hoạt động văn hóa, nghệ thuật ngày càng chú trọng việc phát huy giá trị truyền thống, đổi mới phương thức biểu đạt và mở rộng khả năng tiếp cận công chúng. Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam là một định hướng chính sách có liên quan đến yêu cầu phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, khuyến khích sáng tạo và thích ứng với bối cảnh phát triển mới [2].
Từ định hướng đó, tôi lựa chọn kết hợp chất liệu âm nhạc Việt Nam với những yếu tố đương đại, trên cơ sở mỗi phong cách phục vụ một mục tiêu biểu đạt cụ thể. Chất trữ tình, cinematic và smooth jazz được sử dụng trong “Dành lại Hòa bình” nhằm tạo không gian lắng đọng, suy tưởng. Funk-rock, brass và anthem được lựa chọn cho “Thanh niên ca” để làm nổi bật tinh thần trẻ trung, năng lượng và tính cộng đồng.
Việc lựa chọn phong cách không nhằm tạo sự khác biệt hình thức đơn thuần. Ngôn ngữ âm nhạc phải phục vụ nội dung, góp phần tạo nên sự chuyển tiếp giữa hai ca khúc. Đây cũng là nguyên tắc xuyên suốt trong quá trình tôi xây dựng sáng kiến.
3. Giải pháp sáng tạo và đặc điểm nghệ thuật của hai ca khúc
3.1. “Dành lại Hòa bình”: ký ức, hy sinh và lòng biết ơn
Trong cấu trúc chung của sáng kiến, “Dành lại Hòa bình” giữ vai trò tạo nền tảng cảm xúc. Tác phẩm hướng đến sự hy sinh của các thế hệ đi trước, giá trị của hòa bình và đạo lý biết ơn. Thay vì đặt trọng tâm vào cách biểu đạt mang tính hô gọi, ca khúc được định hướng theo không gian trữ tình và suy tưởng, tạo điều kiện để người nghe tiếp nhận thông điệp thông qua cảm xúc và liên tưởng.
Về ngôn ngữ âm nhạc, tác phẩm kết hợp chất trữ tình Việt Nam với màu sắc cinematic và smooth jazz. Chất trữ tình góp phần duy trì sự gần gũi, mềm mại; yếu tố cinematic mở rộng không gian biểu đạt, tạo cảm giác về chiều sâu và sự phát triển của cảm xúc; trong khi smooth jazz đem đến màu sắc hiện đại, linh hoạt cho hòa âm và diễn tấu.
Sự kết hợp này hướng đến một hình thức biểu đạt vừa giữ được tính trang trọng của chủ đề, vừa tránh sự đơn điệu trong cách thể hiện. Mỗi yếu tố âm nhạc đảm nhiệm một chức năng riêng nhưng cùng phục vụ mục tiêu tạo dựng không gian ký ức và tri ân.
Điểm nhấn nổi bật của tác phẩm là phần độc tấu Trumpet. Trong định hướng sáng tác, Trumpet không chỉ đảm nhiệm chức năng bổ sung màu sắc phối khí mà còn được sử dụng như một tiếng nói tự sự, có khả năng đối thoại với giọng hát. Những câu kèn có thể mở rộng ý nghĩa cảm xúc của ca từ, tạo khoảng lắng hoặc nối tiếp dòng cảm xúc sau một câu hát.
Việc đặt Trumpet trong mối quan hệ đối thoại với giọng hát giúp tác phẩm có thêm một lớp diễn đạt không lời. Âm sắc nhạc cụ vừa mang tính biểu cảm riêng, vừa tham gia vào cấu trúc chung của ca khúc. Đây cũng là điểm thể hiện rõ dấu ấn chuyên môn của tôi trong lĩnh vực biểu diễn và giảng dạy Trumpet.
Ca khúc được thể hiện bởi Trung tá, Nghệ sĩ Ưu tú Vũ Thắng Lợi, Phó Giám đốc Dàn nhạc Giao hưởng Quân đội. Định hướng trình diễn cần chú trọng khả năng kiểm soát sắc thái, độ sâu cảm xúc và sự cân bằng giữa giọng hát với phần độc tấu. Mục tiêu là tạo nên sự trang trọng, chân thành, tránh đẩy cảm xúc sang sắc thái bi lụy hoặc minh họa trực tiếp.
3.2. “Thanh niên ca”: tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và hành động
Nếu “Dành lại Hòa bình” hướng về ký ức và lòng biết ơn, “Thanh niên ca” chuyển trọng tâm sang hiện tại và tương lai. Ca khúc đặt thanh niên vào vị trí chủ thể tiếp nối những giá trị được trao lại, nhấn mạnh tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và khát vọng cống hiến.
Để phù hợp với nội dung này, tác phẩm được định hướng theo phong cách funk-rock, kết hợp bộ kèn Brass và màu sắc anthem. Funk tạo chuyển động thông qua groove, nhịp điệu và sự linh hoạt của tiết tấu; rock góp phần tăng sức bật ở các đoạn cao trào; còn brass tạo nên màu âm mạnh mẽ, rõ nét và có khả năng nâng đỡ tinh thần tập thể. Sắc thái anthem hỗ trợ việc xây dựng điệp khúc có tính khẳng định và khả năng tạo cảm giác cộng đồng.
Trong cấu trúc phối khí, bộ phận tiết tấu gồm trống, bass, guitar và keyboard tạo nền âm thanh chắc, giàu năng lượng. Brass section gồm Trumpet, Trombone và Saxophone được định hướng sử dụng các mô-típ ngắn, hợp âm khối, đồng diễn ở quãng đồng hoặc quãng tám, các điểm nhấn tiết tấu và hình thức đối đáp với giọng hát.
Những kỹ thuật này không chỉ tạo màu sắc âm nhạc mà còn góp phần thể hiện nội dung. Các mô-típ ngắn, rõ nét giúp tăng khả năng ghi nhớ; những điểm nhấn đồng diễn tạo cảm giác thống nhất; hình thức đối đáp giữa giọng hát và bộ kèn mở rộng không gian trình diễn, đồng thời làm nổi bật tính tương tác.
Đường nét năng lượng của ca khúc được tổ chức theo hướng phát triển dần. Phần đầu có thể tiết chế để giới thiệu chủ đề, các đoạn tiếp theo mở rộng về âm lượng và mật độ phối khí, điệp khúc tạo cao trào, còn phần kết hướng đến sắc thái khẳng định và hiệu triệu. Sự phát triển này tương ứng với ý tưởng chuyển từ nhận thức về giá trị hòa bình sang tinh thần hành động của tuổi trẻ.
Ca khúc được thể hiện bởi ca sĩ Đinh Mạnh Ninh. Định hướng trình diễn chú trọng sự linh hoạt về tiết tấu, khả năng truyền tải ca từ rõ ràng và sự chuyển đổi từ sắc thái kể chuyện sang năng lượng mạnh mẽ tại điệp khúc. Tùy điều kiện dàn dựng, có thể kết hợp giọng hát chính với bè hát, tốp ca hoặc gang vocal để mở rộng không gian âm thanh và tăng tính cộng đồng.
3.3. Trumpet/Brass – yếu tố liên kết hai tác phẩm
Một giải pháp sáng tạo quan trọng của “Thanh Sắc Hòa Bình” là khai thác cùng một nhóm nhạc cụ nhưng đặt trong hai chức năng nghệ thuật khác nhau.
Trong “Dành lại Hòa bình”, Trumpet giữ vai trò độc tấu, tự sự và đối thoại với giọng hát. Trong “Thanh niên ca”, Trumpet hòa vào bộ kèn Brass để tạo mô-típ, hợp âm khối, đồng diễn, điểm nhấn và đối đáp. Một bên nghiêng về biểu đạt cá nhân, tạo khoảng lắng và chiều sâu cảm xúc; bên còn lại hướng đến sức mạnh tập thể, nhịp điệu và năng lượng trình diễn.
Sự chuyển đổi chức năng ấy tạo nên một mối liên hệ giữa ngôn ngữ âm nhạc và tiến trình tư tưởng. Trong ca khúc thứ nhất, âm thanh Trumpet gợi mở không gian ký ức và suy tưởng. Trong ca khúc thứ hai, tiếng kèn hòa vào tập thể, góp phần thể hiện tinh thần đoàn kết và hành động. Đây là sự chuyển tiếp từ tiếng nói tự sự sang tiếng nói cộng đồng, tương ứng với mạch nội dung từ tri ân đến tiếp bước.
Giải pháp này gắn trực tiếp với nền tảng chuyên môn của tôi trong lĩnh vực Trumpet và kèn đồng. Kinh nghiệm biểu diễn, giảng dạy và nghiên cứu đặc điểm âm sắc, kỹ thuật diễn tấu, khả năng hòa tấu của nhạc cụ giúp tôi lựa chọn chức năng phù hợp cho từng tác phẩm. Vì vậy, chuyên môn biểu diễn không đứng tách rời sáng tác mà trở thành một cơ sở hình thành ngôn ngữ nghệ thuật của sáng kiến.
4. Điểm mới và giá trị của sáng kiến
Điểm mới thứ nhất của “Thanh Sắc Hòa Bình” nằm ở cách tổ chức chủ đề hòa bình thành một tiến trình tư tưởng có hướng phát triển. Hai ca khúc không chỉ cùng đề cập đến hòa bình mà đảm nhiệm hai chức năng bổ sung: một tác phẩm nhấn mạnh ký ức, sự hy sinh và lòng biết ơn; tác phẩm còn lại hướng đến trách nhiệm, đoàn kết và hành động của thanh niên. Cách tổ chức này giúp kết nối quá khứ với hiện tại, tạo cơ sở để thông điệp được tiếp nhận như một quá trình tiếp nối.
Điểm mới thứ hai là sự tương phản có chủ đích giữa hai hệ ngôn ngữ âm nhạc. “Dành lại Hòa bình” kết hợp trữ tình, cinematic và smooth jazz, tạo không gian lắng đọng và suy tưởng. “Thanh niên ca” khai thác funk-rock, brass và anthem, tạo năng lượng, nhịp điệu và tính cộng đồng. Hai phong cách khác nhau nhưng cùng phục vụ một chủ đề, giúp chùm tác phẩm tránh sự đơn sắc và mở rộng khả năng biểu đạt.
Điểm mới thứ ba là việc sử dụng Trumpet/Brass như một yếu tố liên kết tư tưởng và nghệ thuật. Trumpet được khai thác ở vai trò độc tấu giàu biểu cảm trong tác phẩm thứ nhất, sau đó chuyển thành bộ phận của âm thanh tập thể trong tác phẩm thứ hai. Sự thay đổi này tạo dấu ấn phối khí đồng thời phản ánh sự vận động từ ký ức, suy tưởng đến tinh thần cộng đồng.
Về giá trị tư tưởng, sáng kiến hướng đến việc khẳng định hòa bình không phải điều có thể xem là mặc nhiên. Hòa bình gắn với sự hy sinh trong lịch sử, cần được ghi nhớ và trân trọng; đồng thời, việc gìn giữ hòa bình đòi hỏi trách nhiệm của mỗi thế hệ. Đối với thanh niên, trách nhiệm ấy có thể được thể hiện qua học tập, lao động, cống hiến, đoàn kết và tham gia xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.
Về nghệ thuật, sáng kiến thể hiện nỗ lực kết hợp giá trị truyền thống với ngôn ngữ âm nhạc đương đại. Sự đổi mới không nhằm thay thế truyền thống mà tìm kiếm phương thức biểu đạt phù hợp để đưa thông điệp đến gần hơn với công chúng hôm nay. Tuy nhiên, mức độ tiếp nhận và tác động thực tế của sáng kiến cần được đánh giá qua quá trình biểu diễn, phổ biến và thu thập phản hồi cụ thể.
5. Khả năng ứng dụng và phát triển sáng kiến
5.1. Trong biểu diễn nghệ thuật và giáo dục truyền thống
Hai ca khúc có thể được sử dụng độc lập hoặc trình diễn liên tiếp trong các chương trình chính luận – nghệ thuật, hoạt động tri ân, sinh hoạt Đoàn – thanh niên, chương trình văn hóa tại nhà trường, đơn vị Quân đội và địa phương.
“Dành lại Hòa bình” phù hợp với những chương trình cần không gian lắng đọng, tưởng niệm và tri ân. “Thanh niên ca” phù hợp với hoạt động thanh niên, sự kiện cộng đồng và chương trình cần năng lượng, tinh thần đoàn kết. Khi được trình diễn liên tiếp, hai ca khúc có thể tạo thành tuyến nghệ thuật từ ký ức, tri ân đến tuổi trẻ, tiếp bước.
Cách tổ chức này mở ra khả năng xây dựng lời dẫn, hình ảnh sân khấu và nội dung giáo dục phù hợp với từng chương trình. Âm nhạc có thể đóng vai trò bổ trợ cho hoạt động giáo dục truyền thống bằng việc tạo trải nghiệm cảm xúc, nhưng không thay thế kiến thức lịch sử và những nội dung giáo dục có hệ thống.
5.2. Trong đào tạo chuyên ngành Trumpet và kèn đồng
Với nền tảng chuyên môn của mình, tôi xác định đào tạo là một hướng ứng dụng có ý nghĩa của sáng kiến. Những trích đoạn trong “Dành lại Hòa bình” có thể được sử dụng để luyện tập kiểm soát hơi thở, âm sắc, phrasing, articulation, sắc thái biểu cảm và khả năng đối thoại với giọng hát. Người học có thể phân tích cách tổ chức câu nhạc, vị trí độc tấu và mối quan hệ giữa nhạc cụ với tổng thể phối khí.
Đối với “Thanh niên ca”, chất liệu Brass section có thể hỗ trợ việc thực hành riff, accent, syncopation, unison, octave, block chord và call-and-response. Qua đó, người học có điều kiện tiếp cận cách tổ chức bè kèn trong phong cách âm nhạc đương đại, đồng thời rèn luyện khả năng hòa tấu, nghe nhóm và giữ sự thống nhất về tiết tấu.
Việc khai thác học liệu có thể triển khai theo các bước: nghe và phân tích tác phẩm; nghiên cứu bản nhạc; luyện tập từng trích đoạn; thực hành cá nhân; luyện nhóm; hòa tấu hoàn chỉnh; biểu diễn và nhận xét. Nội dung cần được điều chỉnh theo trình độ người học và mục tiêu của từng học phần. Đây là hướng ứng dụng có tiềm năng, cần tiếp tục triển khai và đánh giá trong thực tiễn đào tạo.
5.3. Trên môi trường số
Bên cạnh biểu diễn trực tiếp, sáng kiến có thể được phát triển qua các hình thức truyền thông số như MV, video biểu diễn, live session, trích đoạn Trumpet solo, video giới thiệu quá trình dàn dựng và các nội dung ngắn làm rõ thông điệp của từng ca khúc.
Việc xây dựng sản phẩm số cần bảo đảm sự thống nhất giữa nội dung âm nhạc, hình ảnh và thông điệp. “Dành lại Hòa bình” có thể được thể hiện bằng hình thức nghe nhìn chú trọng chiều sâu cảm xúc, ký ức và tri ân; “Thanh niên ca” có thể khai thác hình ảnh tập thể, hoạt động của tuổi trẻ và không khí biểu diễn giàu năng lượng. Đây là những định hướng đề xuất, cần được lựa chọn dựa trên điều kiện sản xuất và mục tiêu phổ biến cụ thể.
Để đánh giá quá trình lan tỏa, có thể ghi nhận lượt nghe, lượt xem, lượt chia sẻ, phản hồi của người nghe, số lần biểu diễn và minh chứng sử dụng trong hoạt động đào tạo hoặc giáo dục truyền thống. Các dữ liệu cần được thu thập theo từng sản phẩm và từng thời điểm, qua đó tạo cơ sở đánh giá thay vì chỉ dựa trên cảm nhận chủ quan.
5.4. Hướng phát triển tiếp theo
Trong thời gian tới, sáng kiến có thể được tiếp tục hoàn thiện thông qua việc xây dựng các phiên bản phối khí phù hợp với dàn nhạc giao hưởng, ban nhạc kết hợp brass, brass ensemble, tốp ca hoặc hợp xướng. Việc lựa chọn hình thức cần căn cứ vào mục tiêu biểu diễn, điều kiện nhân lực và khả năng tổ chức.
Đồng thời, cần từng bước hoàn thiện hệ thống tư liệu gồm bản nhạc, bản phối, bản thu, hình ảnh, video và hồ sơ sử dụng tác phẩm. Những minh chứng này vừa phục vụ công tác lưu trữ, phổ biến, vừa tạo cơ sở cho việc đánh giá khả năng ứng dụng của sáng kiến. Phản hồi từ nghệ sĩ biểu diễn, giảng viên, người học và công chúng có thể được tổng hợp để điều chỉnh cách dàn dựng và lựa chọn hình thức tiếp cận phù hợp.
Việc phát triển sáng kiến cần được thực hiện theo hướng kết hợp sáng tác, biểu diễn, đào tạo, truyền thông và đánh giá. Qua quá trình đó, “Thanh Sắc Hòa Bình” có thể tiếp tục được hoàn thiện như một sản phẩm nghệ thuật đồng thời là nguồn tư liệu phục vụ các hoạt động văn hóa và giáo dục.
6. Kết luận
Sáng kiến “Thanh Sắc Hòa Bình” được xây dựng từ mong muốn kết nối giá trị hòa bình với trách nhiệm của thanh niên thông qua sáng tác âm nhạc đương đại. Với hai ca khúc “Dành lại Hòa bình” và “Thanh niên ca”, sáng kiến xây dựng thông điệp theo tiến trình hy sinh – hòa bình – biết ơn – trách nhiệm – hành động – tương lai. Tác phẩm thứ nhất hướng người nghe về ký ức và lòng tri ân; tác phẩm thứ hai tiếp nối bằng tinh thần đoàn kết, khát vọng cống hiến và trách nhiệm của tuổi trẻ.
Giải pháp nghệ thuật trọng tâm là sự tương phản có chủ đích giữa hai hệ ngôn ngữ âm nhạc và việc khai thác Trumpet/Brass với những chức năng khác nhau. Trumpet giữ vai trò tự sự, biểu cảm trong không gian trữ tình – cinematic – smooth jazz của “Dành lại Hòa bình”, sau đó chuyển thành bộ phận của âm thanh tập thể, giàu năng lượng trong funk-rock – brass – anthem của “Thanh niên ca”. Sự kết hợp này góp phần tạo bản sắc cho từng tác phẩm, đồng thời thống nhất chùm ca khúc về tư tưởng.
Sáng kiến có khả năng được khai thác trong biểu diễn nghệ thuật, giáo dục truyền thống, hoạt động thanh niên, đào tạo chuyên ngành và phổ biến trên môi trường số. Để xác định rõ hơn hiệu quả thực tế, cần tiếp tục tổ chức triển khai, thu thập minh chứng, ghi nhận phản hồi và đánh giá theo những tiêu chí phù hợp.
Với tôi, ý nghĩa của “Thanh Sắc Hòa Bình” không chỉ nằm ở việc tạo ra hai ca khúc cùng chủ đề, mà còn ở nỗ lực tìm kiếm một phương thức biểu đạt để ký ức lịch sử có thể kết nối với trách nhiệm hiện tại. Hòa bình được các thế hệ đi trước dành lại bằng sự hy sinh; thế hệ trẻ hôm nay cần tiếp nhận giá trị ấy bằng lòng biết ơn, trách nhiệm và những hành động cụ thể, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, hướng đến tương lai hòa bình, phát triển.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Bộ Chính trị (2026), Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 về phát triển văn hóa Việt Nam. https://tulieuvankien.dangcongsan.vn/he-thong-van-ban/van-ban-cua-dang/nghi-quyet-so-80-nq-tw-ngay-07-01-2026-cua-bo-chinh-tri-ve-phat-trien-van-hoa-viet-nam.html
[2] UNESCO (2025), UNESCO Framework for Culture and Arts Education: Implementation Guidance. https://www.unesco.org/en/articles/unesco-framework-culture-and-arts-education-implementation-guidance